Từ ngày 01/7/2025, Luật Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ năm 2024 chính thức có hiệu lực. Theo đó, Luật này đặt ra cơ chế quản lý mới đối với chất lượng hàng hóa trong lĩnh vực phòng cháy, chữa cháy (PCCC).
Đáng chú ý, một trong những thay đổi quan trọng tác động trực tiếp đến doanh nghiệp sản xuất, nhập khẩu và kinh doanh là quy định về Giấy phép lưu thông đối với vật liệu, cấu kiện ngăn cháy, chống cháy. Cơ chế này thay thế cho việc kiểm định và công bố hợp chuẩn, hợp quy trước đây.
Vì vậy, bài viết này của LawPlus giúp doanh nghiệp nhanh chóng nắm bắt các điểm mới trọng tâm. Qua đó, doanh nghiệp có thể chủ động tuân thủ và triển khai kế hoạch kinh doanh phù hợp.
Table of Contents/Mục lục
1. Đối tượng bắt buộc phải có Giấy phép lưu thông đối với vật liệu, cấu kiện ngăn cháy, chống cháy
Theo quy định mới, vật liệu và cấu kiện ngăn cháy, chống cháy chỉ được phép lưu thông, kinh doanh và sử dụng trong công trình xây dựng khi đã được cơ quan có thẩm quyền cấp Giấy phép lưu thông. Việc cấp phép bảo đảm sản phẩm đáp ứng tiêu chuẩn và quy chuẩn kỹ thuật.
So với cơ chế trước đây, quy định mới có sự thay đổi đáng kể. Trước kia, doanh nghiệp chủ yếu thực hiện công bố hợp chuẩn, hợp quy. Hiện nay, cơ chế quản lý được chuyển sang hình thức cấp phép trước khi lưu thông. Qua đó, cơ quan quản lý có thể kiểm soát chất lượng sản phẩm PCCC ngay từ đầu vào.
Theo Phụ lục V ban hành kèm theo Nghị định 105/2025/NĐ-CP, các loại vật liệu, cấu kiện sau đây bắt buộc phải được cấp Giấy phép lưu thông trước khi đưa ra thị trường hoặc sử dụng trong công trình xây dựng:
- Vật liệu ngăn cháy, vật liệu chống cháy.
-
Cửa ngăn cháy, vách ngăn cháy.
-
Màn ngăn cháy, rèm ngăn cháy.
Đây là các cấu kiện có vai trò trực tiếp trong việc bảo đảm giới hạn chịu lửa và ngăn cháy lan. Các sản phẩm không thuộc danh mục này vẫn áp dụng quy định chung về quản lý chất lượng và nhãn hàng hóa.
2. Thẩm quyền cấp Giấy phép lưu thông đối với vật liệu, cấu kiện ngăn cháy, chống cháy
Một nội dung mới mà doanh nghiệp cần lưu ý là cách thức phân định thẩm quyền cấp Giấy phép lưu thông. Theo quy định tại Nghị định 105/2025/NĐ-CP và hướng dẫn tại Thông tư 63/2025/TT-BXD, việc tiếp nhận và giải quyết thủ tục cấp phép thuộc quản lý của cơ quan chuyên môn về xây dựng.
Theo đó, Ủy ban nhân dân cấp tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương tổ chức việc thực hiện cấp Giấy phép lưu thông trên địa bàn và giao cho cơ quan chuyên môn về xây dựng tại địa phương (thường là Sở Xây dựng) thực hiện tiếp nhận hồ sơ, xem xét và cấp phép theo thẩm quyền. Cách tiếp cận này nhằm tăng cường tính thống nhất trong quản lý chất lượng vật liệu, cấu kiện chống cháy trong suốt quá trình lưu thông và sử dụng tại các công trình xây dựng.
3. Hồ sơ đề nghị cấp Giấy phép lưu thông đối với vật liệu, cấu kiện ngăn cháy, chống cháy
Doanh nghiệp có thể nộp hồ sơ theo hình thức trực tiếp, qua dịch vụ bưu chính hoặc nộp trực tuyến qua cổng dịch vụ công. Hồ sơ được phân loại cụ thể như sau:
Đối với sản phẩm sản xuất, lắp ráp trong nước, hồ sơ bao gồm:
-
Văn bản đề nghị cấp Giấy phép lưu thông (Mẫu số PC20).
-
Kết quả thử nghiệm phù hợp với tiêu chuẩn công bố áp dụng hoặc quy chuẩn kỹ thuật tương ứng.
-
Chứng nhận xuất xưởng và tài liệu kỹ thuật liên quan (nếu có).
Đối với sản phẩm nhập khẩu, hồ sơ bao gồm:
-
Văn bản đề nghị cấp Giấy phép lưu thông (Mẫu số PC20).
- Thông tin của phương tiện phòng cháy, chữa cháy, cứu nạn, cứu hộ và vật liệu, cấu kiện ngăn cháy, chống cháy nhập khẩu (Mẫu số PC19).
-
Chứng nhận chất lượng, kết quả thử nghiệm của tổ chức nước ngoài được công nhận theo ISO/IEC 17025.
-
Chứng nhận xuất xứ (C/O) và tài liệu kỹ thuật của sản phẩm.
Trường hợp chưa có kết quả thử nghiệm quốc tế, doanh nghiệp có thể sử dụng kết quả thử nghiệm do các tổ chức đánh giá sự phù hợp có thẩm quyền tại Việt Nam thực hiện.
4. Thời hạn giải quyết và hiệu lực của Giấy phép
Trong thời hạn 05 ngày làm việc kể từ ngày nhận đủ hồ sơ hợp lệ, cơ quan chuyên môn về xây dựng có trách nhiệm xem xét và cấp Giấy phép lưu thông. Trường hợp không đạt yêu cầu, cơ quan chức năng phải trả lời bằng văn bản và nêu rõ lý do.
Ngoài ra, giấy phép lưu thông được cấp theo mẫu sản phẩm. Điều này đồng nghĩa với việc nếu các lô hàng tiếp theo có cùng tên gọi, công dụng, nhãn hiệu, kiểu loại và đặc tính kỹ thuật do cùng một đơn vị sản xuất hoặc nhập khẩu thì doanh nghiệp không phải thực hiện lại thủ tục cấp phép.
5. Trách nhiệm của doanh nghiệp sau khi được cấp phép
Sau khi có được giấy phép, doanh nghiệp cần:
- Ghi nhãn hàng hóa đầy đủ, trong đó thể hiện rõ số Giấy phép lưu thông và tên cơ quan cấp phép.
- Khai báo các thông tin sản phẩm (tên, mã hiệu, thông số kỹ thuật, số lượng, năm sản xuất…) lên hệ thống Cơ sở dữ liệu của cơ quan quản lý chuyên ngành trước khi đưa sản phẩm ra thị trường.
Doanh nghiệp phải hoàn toàn chịu trách nhiệm về tính chính xác của các thông tin đã khai báo này.
6. Quy định chuyển tiếp cần lưu ý
Để tránh gián đoạn kinh doanh, pháp luật cho phép tiếp tục sử dụng Giấy chứng nhận kiểm định và tem kiểm định theo quy định cũ (Nghị định 136/2020/NĐ-CP và Nghị định 50/2024/NĐ-CP) đến hết ngày 30/06/2026.
Theo đó, những chứng nhận đã được cấp trước ngày 01/7/2025 vẫn còn hiệu lực. Chứng nhận có giá trị sử dụng cho đến khi hết thời hạn ghi trên giấy.
7. Kết luận và khuyến nghị
Tuân thủ quy định về Giấy phép lưu thông là yêu cầu bắt buộc từ năm 2025. Đây cũng là “tấm vé” giúp doanh nghiệp khẳng định chất lượng và uy tín sản phẩm trong các công trình xây dựng có yêu cầu an toàn cháy nổ cao.
Các quy định chuyển tiếp chỉ mang tính tạm thời. Doanh nghiệp cần chủ động cập nhật và điều chỉnh để bảo đảm hoạt động sản xuất, kinh doanh ổn định trong lĩnh vực vật liệu, cấu kiện PCCC.
